ERPakademi

1.1.Yerel Yönetim Nedir
İnsanların bir arada yaşama ihtiyacı ve isteği, komşuluk ilişkilerinin gelişmesine ve bundan kaynaklanan yeni ihtiyaçların ortaya çıkmasına yol açmıştır. Toplumun oluşum ve gelişim sürecine bağlı olarak, bir arada yaşamaktan doğan problem ve ihtiyaçlar da sürekli olarak büyüme göstermiştir. Ülke sınırlarının büyüklüğüne ve yerleşim bölgelerinin dağılımına göre farklı büyüklüklerde olmakla birlikte, her ülke açısından toplumsal ihtiyaçların giderilmesi devletin vazgeçilmez görevlerinden birisini oluşturmaktadır.1
Topluma götürülecek hizmetlerin bir bölümü, tüm toplumu ilgilendirir ve genel nitelikte olmasına karşın diğer bir bölümü, bölgesel nitelik taşımaktadır. Özellikle yerel nitelikteki ihtiyaçların en etkin düzeyde karşılanması, bu ihtiyaçların yakından gözlemlenmesini ve gerekli hizmetlerin yaratılmasını zorunlu kılmaktadır. Yerel yönetim kuruluşlarının temel felsefesi, söz konusu kuruluşların yerel nitelikteki hizmetleri daha iyi belirleyebilecekleri ve daha başarılı bir şekilde hizmet görebilecekleri konusundaki inançtır. Kabul edilen idari ve siyasi yapının bir sonucu olarak değişik organizasyon şekilleri içerisinde karşılanmaya çalışılan ihtiyaçlar, yerel yönetim kuruluşlarının büyük bir fonksiyon görmesin! zorunlu kılmaktadır.

Özellikle tüm toplumu ve ülkenin genelini ilgilendiren ihtiyaçların merkezi yönetim tarafından karşılanmasına çaba gösterilirken, yerel nitelikteki ihtiyaçların yerel yönetim kuruluşları tarafından gerçekleş üretilmesi yoluna gidilmektedir. Yönetimde merkeziyet ve adem-i merkeziyet ilkelerinin benimsenmiş olmasına göre, gerek yetki ve gerekse görev alanlarının, merkezi ya da yerel yönetim kuruluşları üzerine yoğunlaşması söz konusu olabilmektedir. Bir ülke üzerinde çeşitli kamu hizmet ve faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinde bu iki sistemin ya da ilkenin varlığı görülmektedir. Kamu hizmet ve faaliyetlerinin ve kamu kudretinin merkezde toplanması merkezden yönetim (merkeziyet) ilkesini, kamu hizmet ve faaliyetleri ile kamu kudretinin çeşitli kısımlar arasında dağılması da yerinden yönetim (adem-i merkeziyet) ilkesini oluşturmaktadır.2
Söz konusu iki sistemin hiçbiri tek basma ve mutlak bir şekilde mevcut olmayıp, her iki sistem de bir arada ve aynı anda mevcut olmak ve yan yana işlemek durumundadır ve bu; ülkenin siyasi, hukuki, iktisadi, sosyal ve teknik özellîklerinin bir sonucudur. Ülkelerin siyasi ve idari bakımdan benimsemiş oldukları uygulama şeklinin bir sonucu olarak, idari birimler arasında görev ve yetki paylaşımında göz önünde tutulan başlıca kriter, ihtiyaçların en etkin düzeyde belirlenmesi ve en fazla tatmin sağlayacak şekilde karşılanmasıdır. Bu bakımdan, özellikle yerel nitelikteki ihtiyaçların .giderilmesi, yerel yönetim kuruluşlarının günümüzdeki önemini artırmıştır.
Ekonomik ve sosyal yapıdaki değişim ve gelişme, yeni buluşlar ve yeni çalışma alanları, yaşam standardının yükseltilmesi amacıyla gösterilen çabalar, sanayileşme, şehirleşme ve kırsal alanlardan şehirlere olan nüfus akını günümüzde hem merkezi hem de yerel yönetim kuruluşlarının gittikçe artan bir şekilde yeni görevler yüklenmelerine ve hizmetler sunmalarına neden olmaktadır.3
Toplumun; içinde yaşamım sürdürdüğü ve büyük ölçüde etkilendiği ve etkilediği; teknik, sosyal ve ekonomik yapı, yerel yönetim kuruluşlarının hizmet alanlarının büyümesinde etkili olmuştur. Şehirlere olan nüfus akımı, beraberinde pek çok sorunun kaynaklanmasına neden olmuş, şehir ve çevre planlaması fonksiyonunun gereğinin yerine getirilmesin! zorunlu kılmıştır. Aşama aşama tüm yerel yönetim birimlerim ilgilendiren bu fonksiyon; mevcut ve gelecekteki durumun ve gelişmelerin belirlenmesi ve uygulanması açısından önem taşımaktadır. Park, bahçe, meydan, yol, köprü ve benzeri düzenlemeler yanında; ulaşımla ilgili trafik düzenlemesi, yolların bakım ve onarımı, ulaşıma açık tutulması, şehir içi ulaşım hizmetleri, bölgesel eğitim faaliyetleri, yaşlı ve kimsesizlere yardım, sosyal faaliyetler, yerleşim ve konut ile ilgili sorunlara çözüm sağlanması, yerel asayişin korunması, temizlik, su ve benzeri yerel yönetim kuruluşlarının hizmet alanlarının büyümesine neden olmuştur.4
Toplumun oluşum ve gelişim sürecine bağlı olarak, bir arada yaşamaktan doğan problem ve ihtiyaçlar da sürekli olarak büyüme gelişmiştir. Ülke sınırlarının büyüklüğüne ve yerleşim bölgelerinin dağılımına göre farklı büyüklüklerde olmakla birlikte her ülke açısından toplumsal ihtiyaçların giderilmesi devletin vazgeçilmez görevlerinden birisini oluşturmaktadır.
Topluma götürülecek hizmetlerin bir bölümü, tüm toplumu ilgilendirir ve genel nitelikte olmasına karşın diğer bir bölümü, bölgesel nitelik taşımaktadır. Özellikle yerel nitelikteki ihtiyaçların en etkin düzeyde karşılanması, bu ihtiyaçların yakında gözlemlenmesini ve gerekli hizmetlerin yaratılmasını zorunlu kılmaktadır.
“Yerel yönetim kuruluşlarının temel felsefesi, söz konusu kuruluşların yerel nitelikteki hizmetleri daha iyi belirleyecekleri ve daha başarılı bir şekilde hizmet görebilecekleri konusundaki inançtır. “5
Buna göre kabul edilen idari ve siyasi yapının bir sonucu olarak değişik organizasyon şekilleri içerisinde karşılanmaya çalışan ihtiyaçlar, yerel yönetim kuruluşlarının büyük bir fonksiyon görmesini zorunlu kılmaktadır.

1.1.1.Yerel Yönetimin Kuruluşları
Günümüzde toplum yaşamının en gelişmiş örgütü devlet olmakla birlikte, her medeni toplumda genel niteliğe sahip ihtiyaç ve çıkarlar yanında yerleşme birimlerinin ihtiyaç ve çıkarlarını karşılamaya yönelik kamu hizmetlerinin bir bölümünü gerçekleştirecek ayrı bir örgütlenmeye yer verildiği görülmektedir.
“Gelişim süreci içinde bazen devlet ile birlikte ve bazen de devletten önce oluşup devletin yanında veya onun bir parçası niteliği içinde; bir bölüm hizmetleri gerçekleştirmeyi yüklenmiş yerel yönetim kuruluşları , bireylerin komşuca yaşamaktan doğan yerel nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamayı amaçlamaktadırlar. “6
Bağımsız ya da otonom bir federasyonun oluşumunda, anayasalarda ifadesini bulan ve eyaletler arasında biri diğeriyle olan ilişkilerini belirten bir düzenleme söz konusudur. Ün iter devletlerde ise durum daha farklı olup; yerel yönetim birimleri, merkezi yönetimden aldıkları yetkiler çerçevesinde fonksiyonlarını gerçekleştirmektedirler. Merkezi yönetimin, yerel yönetime verdiği görev ve yetkileri dilediği taktirde değiştirmeye ya da kaldırmaya yetkisi vardır. Yönetim, merkezi ve yerel nitelikte olmak üzere 2 tip kamu otoritesine sahip kuruluş aracılığıyla gerçekleştirilmesi hem siyasi hem de iktisadi bir nitelik taşımaktadır.
Demokrasiye dayalı yönetim şekillerinde, seçmenlerin en yüksek düzeyde tatminin sağlanması, yerel ihtiyaçların en yüksek düzeyde karşılanması ve sorunların giderilmesi bakımından ortaya çıkan ağır yükün yerel ve merkezi yönetim birimleri arasında paylaşımının sağlanması bu bakımdan büyük önem taşımaktadır.
Kamu yönetim sisteminin bir bölümü olan yerel yönetimler; topluluk halinde yaşayan insanlar arasında siyasi, hukuki ve idari ilişkilerin düzenlenmesinde kabul edilen merkeziyet, adem-i merkeziyet ve karma sistemlerin benimsenmiş olmasına göre farklı önem ve özellikler taşımaktadırlar. Tarihsel gelişim süreci içerisinde ; ilk çağda ve yeni çağın başlarında merkeziyet, orta çağda adem-i merkeziyet sistemlerinin daha çok benimsenmiş olduğu, demokrasiye dayalı rejimlerin kuruluşundan sonraki dönemlerde ise adem-i merkeziyet ve karma sistemin çoğunlukla uygulama alanı bulduğu görülmektedir.

1.1.2.Mali Yapı
Hizmet ve gelirlerin bölüşümü ile ilgili bir kavram olup, maliyet tefsin, mali denkleştirme, gelir bölüşümü gibi terimler eş anlamı ifade etmektedir. Kamu faaliyetlerinin bir den fazla yönetim tarafından yürütülmesi halinde; çeşitli
fonksiyonların ülke çapında ele alınması suretiyle karşılaştırılması, önem ve önceliklerinin belirlenmesi olanaksızlaşır ve vergi sisteminin, etkin bir şekilde yönetimi güçleşir.7
“Buna bağlı olarak, kamu faaliyetlerinin ve bunların finansmanında kullanılacak gelir kaynaklarının çeşitli kriterlerden yararlanmak suretiyle, yönetim birimleri arasında bölünmesi önemli bir sorun olarak ortaya çıkar.”8
Merkezi ve gerekse yerel yönetim kuruluşları, finansal ihtiyaçlarını aynı kaynaktan, yani ülkenin milli gelirlerinden ve aynı mükellef kitlesinden sağlamaktadırlar. Kamu hizmetlerinin, merkezi yönetim ile birlikte yerel yönetimler tarafından gerçekleştirilmesi, her ülkede kabul edildiğine göre, söz konusu hizmetlerin yapılması için yeterli mali kaynakların da yerel yönetim kuruluşlarına bırakılması gerekir. İlke olarak, tüm vatandaşları ilgilendiren hizmetlerin merkezi yönetim, yerel hizmetlerin de yerel yönetim kuruluşları tarafından benimsenmiş bulunmaktadır.
Kamu hizmetlerinin çeşitleri ve nitelikleri göz önünde bulundurularak, merkezi ve yerel yönetimler arasında hizmetlerin paylaşımına benzer bir şekilde müşterek kaynak niteliğinde olan milli gelirden, her iki kamu tüzel kişisinin aldığı paylarında bölüştürülmesi gerekmektedir.
“Merkezi yönetim ve yerel yönetim bütçelerinde yer alan kamu harcamalarının ve bunları karşılamaya yönelik gelirlerin bu kuruluşlar arasındaki bölüşümü olayına “mali paylaşım(tevzin, uyuşma, uzlaşma, denkleştirme)” denilmektedir.”9 Böylece mali tevzin yada paylaşım; idareler arasında hizmetlerin dolayası ile giderlerin bölüşülmesi ve giderler yanında bunu sağlayacak kaynakların paylaşılması olmak üzere 2 yönlü ilişkiyi belirtmektedir. Bununla birlikte zaman, zaman mali tevzin (Paylaşım) yalnızca gelirlerin bölüşülmesi boyutunda görülmüş, hizmetlerin paylaştırılması sorunu mali ilminden çok idare hukukunun konusu şeklinde düşünülmektedir.

1.1.3.İdari Denetim
Gerek seçim ve gerekse atama mekanizması içerinde belirlenen yetkililer ve ilgili kurullar, her şeyden önce kurum düzeyinde etkinliği sağlayıcı, hataları giderici yönde kontrol ve denetim yapmaktadırlar. Ayrıca, benimsenmiş olan siyasi ve idari yapıya yetki ve sorumlulukların dağılımında göz önünde tutulan ilkelere göre; merkezi yönetim de yerel yönetim kuruluşları üzerinde denetim ve gözetimde bulunabilmektedirler. İdari ve mali konularla ilgili olarak, merkezi yönetimin yerel yönetim kuruluşları üzerindeki bu gözetim ve denetim hakkı ve uygulamasına “idari vesayet “ denilmektedir. 10
Yönetim şeklinin ve faaliyet sınırlarının belirlenmesinde siyasi ve ekonomik düşünce ve istekler rol oynamakla birlikte, bunların yalnızca etkili olduğu bir yerel yönetim uygulamasından söz etmek güçtür. Bunlar yanında; tarihsel neden ve etkenler, gelenekler, etnik yapı, yerel ve bölgesel özellikler rol oynamaktadır. Çeşitli faktörler dolayısıyla yerel yönetim kuruluşlarına herhangi bir yetki verilmesi halinde merkezi yönetimin kontrol yetkisini kapsamı genişlemek suretiyle, bu yeni yetkileri de kapsar bir şekle dönüşecektir. Merkezi yönetim, tüm ülke ekonomisinin başarılı bir şekilde yönetilmesi ile ilgilenmekte olup yerel yönetim birimlerinin bu amaç doğrultusunda işlerliğini sağlayabilmek için bazı yetkileri devretmeye bilir.
“Yapılan faaliyetler ile yapılan harcamaların belirli bir doğrultuda tutulması ve belirli hizmetlerde asgari standardın gerçekleştirilmesi isteği, merkezi yönetimin bu konuda bir zorunluluk duymasına neden olmaktadır.” 11
Faaliyetlerin benzer nitelikler içerisinde sunulması çabası, bazı hizmetlerin dışsallıklara neden olması ve bazı sosyal nedenlerle, merkezi yönetim; yardım, bağış ve benzeri uygulamalarla yerel yönetim kuruluşlarına müdahale gereğini duyabilmektedir. Gerek planlama ve gerekse uygulama aşamalarında ve uygulamadan sonra, merkezi yönetim; yerel yönetim kuruluşları üzerinde kontrol ve denetim hakkını kullanmak yoluna gidebilmektedir.

1.2. Yerel Yönetim Türleri
1.2.1. İl Özel İdare
13 Mart 1329 tarihli ve 1414 sayılı İl Özel İdaresi Kanunun 78. Maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

1- Özel İdarenin Görevleri :

a) Eğitim Hizmetlerine İlişkin Görevleri :
1) Okul öncesi eğitim, özel eğitime muhtaç çocuklar için eğitim, ilköğretim ve orta öğretim ile dengi meslek okullarının arsa ve binalarının temin etmek, yapım, bakım, onarım ve donatımlarını sağlamak,
2) Milli Eğitim Bakanlığı’nca belirlenerek esaslara göre ve bu bakanlığın ilgisine ve denetimine tabi olarak meslek kursları, yetiştirici ve tamamlayıcı kurslar açmak,
3) Öğrenci yurtları yapmak, işletmek, muhtaç öğrencilere yardımcı olmak, karşılıklı veya karşılıksız burs vermek, zorunlu temel eğitim öğrencilerin okullara taşınmasına yardımcı olmak, bu konuda diğer mahalli idarelere işbirliği yapmak,
4) Toplum içinde ailenin ve kadının saygınlığını ve yerine güçlendirici her türlü tedbiri almak,
5) Milli Eğitim Bakanlığı’nca, İl Özel İdaresince yönetilmesi ve yürütülmesi uygun görülen eğitim hizmetlerini, Bakanlar kurulu kararı ile yürürlüğe konulacak yönetmelik hükümlerine göre yerine getirmek
b) Sağlık ve Sosyal Yardım Hizmetlerine İlişkin Görevleri

1) Sağlık Bakanlığınca belirlenecek ilke, esas ve standartlara uygun olarak her türlü teşhis ve tedavi merkezleri ile acil yardım servisleri, çocuk yuvası, kreş, gündüz bakım, evi, yetiştirme yurdu, huzur evi, aşevi, kadın ve çocuk sığınma evleri ve benzeri yerler açmak, işletmek veya işlettirmek, koruyucu sağlık, aile planlaması ve ana-çocuk sağlığı hizmeti veren birimlerin arsa ve binalarını temin etmek, yapım, bakım, onarım, donatımlarını sağlamak, sağlık konusunda halkı eğitici faaliyetlerde bulunmak.
2) Sağlık Bakanlığınca belirlenecek esas, standart ve sınırlamalara uygun olarak, belediye ve mücavir alan sınıfları dışında gıda maddesi üretenlerde dahil her türlü sıhhi ve gayr-i sıhhi müesseseye, belediye ve mücavir alan sınıfları içinde büyük şehir belediyesinin bu konudaki yetkileri saklı kalmak kaydıyla, birinci sınıf gayri sıhhi müesseselere açılış ve faaliyet izni vermek ve buraları denetlemek,
3) Özel kanun hükümleri saklı kalmak üzere içmece, ılıca, kaplıca ve termal tedavi merkezleri kurmak, işletmek, kurulmasına ve işletilmesine izin vermek, işlettirme imkanının bulunmadığı hallerde bizzat işletmek.
4) Özürlüleri üretken hale getirici tedbirler almak, gerekli tesisleri kurmak kimsesiz ve suç işlemiş çocukları kötü alışkanlıklardan ve topluma kazandırıcı faaliyetlerde bulunmak, fakir ve düşkünlere yardım etmek, 3294 sayılı kanunun gereğince il ve ilçelerde kurulan “Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları” ile iş birliği ve yardımlaşmada bulunmak, il meclislerine kabul edilen yönetmelikler uyarınca sosyal yardım hizmetleri görmek,
5) Sağlık Bakanlığı’nca, İl Özel İdarelerince yönetilmesi ve yürütülmesi uygun görülen sağlık hizmetlerini, bakanlar kurulu kararı ile yürürlüğe konulacak yönetmelik hükümlerine göre yerine gitmek.
c) Gençlik, Spor, Kültür ve Turizm Hizmetlerine İlişkin Görevleri

1) Amatör sporu ve sporcuları teşvik etmek, sporun kitlelere yayılmasını sağlamak, her türlü gençlik ve spor faaliyetlerini düzenlemek, gençlik ve spor tesisi yapmak, işletmek, işlettirmek, başarılı sporcuları, antrenörleri ve klüpleri ödüllendirmek, gençlik ve spor araç, gereç ve malzemelerini satın almak; genlik ve spor faaliyetlerine sunmak, sporcu sağlığı ve güvenliği ile ilgili tedbiri almak, özel kişi ve kuruluşlar tarafından açılacak gençlik ve spor tesislerine açılış ve faaliyet izni vermek ve bunları denetlemek,
2) Milli ve Yerel folklorun gelişmesini ve mahalli sanatçıları teşvik etmek, bunlarla ilgili eser ve dokümanları toplayıp arşivler oluşturmak, mili ve mahalli günlerin kutlanmasına yardımcı olmak,
3) Kültür ve sanat merkezleri, kütüphaneler, okuma odaları ve benzeri yerler kurmak, yönetmek, tiyatro, opera, klasik müzik, klasik Türk Müziği ve diğer güzel sanatların tanıtımı, özendirilmesi ve ödüllendirilmesi gibi etkinliklerde bulunmak.
4) Turizm bölge, alan ve merkezlerinin belirlenmesinde ve bu yerlerin imar planlarının hazırlanmasında görüş bildirmek,
5) İlgili bakanlıklarla iş birliği yaparak İlin tarihi, kültürel, turistik ve tabiat varlıkları ile site alanlarını korumak, tanıtmak ve değerlendirmek, turizm konusunda halkı eğitici faaliyetlerde bulunmak İlin tanıtımı konusunda etkinlikler düzenlemek.

d) Tarım, Sanayi ve Ticaret Hizmetlerine İlişkin Görevleri

1) Tarımsal varlığın korunmasına ve geliştirilmesine yönelik çalışmalar yapmak, bu konuda üreticilerle iş birliği yapmak, onlara yardımcı olmak ve eğitimlerini sağlamak, hastalık ve zararlılarla mücadele etmek, tohum temizleme ve ilaçlama tesisleri kurmak, işletmek ve işlettirmek, hayvan varlığının ıslahı ve geliştirilmesi amacıyla aşılama, tohumlama ve benzeri hizmetler yürütmek, gerekli tesisleri kurmak, örnek uygulama alanları oluşturmak, organize hayvancılık ve hayvan ürünleri değerlendirme bölgeleri oluşturmak.
2) Çayır, mera ve otlakları iyileştirmek, bakımlarını sağlamak, yenilerini meydana getirmek.
3) Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü’nce belirlenecek esaslara göre baraj ve göletler yapmak, işletmek taşkın kontrol, drenaj ve sulama projeleri hazırlamak ve uygulamak, bu konuda diğer kamu kurum ve kuruluşları ile iş birliği yapmak; belediye ve mücavir alan sınırları dışında yer altı ve yerüstü sularının kullanılmasına izin vermek ve tesislerini denetlemek,
4) İlgili mevzuat hükümlerine göre su ürünleri üretim yerleri ruhsat vermek, faaliyetlerini denetlemek.
5) Ev Ekonomisi çalışmalarını yürütmek; il içerisinde üretime dönük, kaynak ve istihdam yaratıcı özel ve kamu girişimcilerini desteklemek ve bunlara katılmak; ilde üretilen ürünlerin değerlendirilmesine yönelik çalışmalar yapmak, gerekli tesisleri kurmak, bu amaçla resmi ve özel kuruluşlarla işbirliği yapmak; halka gelir getirici ve meslek edindirici kurslar açmak ve faaliyetler yürütmek, bu konuda diğer kuruluşlarla işbirliği yapmak ; ilin ekonomik potansiyelinin değerlendirilmesi için çalışmalar yapmak, bu alanda gerekli envanterleri hazırlamak,
6) İlgili mevzuat hükümlerine göre küçük sanayi siteleri ve organize sanayi bölgeleri kurmak, kurulmasına yardımcı olmak bu konuda belediyelerle işbirliği yapmak; Ticaret, sanayi, tarım ve hayvancılığı geliştirmek amacıyla panayır, sergi ve fuar kurulmasına yardımcı olmak, bu amaçla resmi ve özel kuruluşlarla iş birliği yapmak,
7) Özel kanun hükümleri saklı kalmak üzere, memba suları ile içmeye, kullanmaya veya Jeotermal olarak ısıtmaya mahsus sıcak ve soğuk maden sularının değerlendirilmesi için doğrudan veya ortalık suretiyle tesisler kurmak, işletmek ve isteklilerine ihale etmek, bu alanda diğer mahalli idarelerle iş birliği yapmak,
8) İlgili mevzuat hükümlerine göre belediye ve mücavir alan sınırları dışında ölçü ve tartı aletlerinin muayene ve denetimini yapmak, yaptırmak,
9) Hazinenin özel mülkiyetindeki, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki ve orman sınırları içindeki yerlerde bulunanlarda dahil olmak üzere her türlü taş, kum, toprak ve benzeri ocakların ilgili mevzuat hükümlerine göre ruhsatlandırmak, denetlenmek, gerektiğinde bizzat işletmek ve bunlarla ilgili resim ve harçları tahsil etmek.
10) Kooperatifçiliğin gelişmesini teşvik etmek.

e) Çevre, Orman ve Ağaçlandırma Hizmetlerine İlişkin Görevleri

1) İlgili mevzuat hükümlerine göre belediye ve mücavir alan sınırları ö dışında hava, su , toprak ve gürültü kirliliği önleyici tedbirler almak, kirliliğe yol açan kaynakları denetlemek ve gerekli müeyyidelere uygulamak, su havzalarında koruma ve kullanma esaslarına uyulmasını sağlamak, çevre sağlığı yönünden zararlı olabilecek her türlü atığın toplanması, taşınması, değerlendirilmesi ve bertaraf edilmesi amacıyla, diğer mahalli idareler ve gerçek ve tüzel kişilerle işbirliği yaparak ortak tesisler kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek,
2) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında halka açık piknik alanları, dinlenme yerleri ve rekreasyon alanları oluşturmak ve bunların düzenli ve temiz bir şekilde kullanılmasını sağlamak; halk sağlığı yönünden tehlikeli görünen bataklık ve su birikintilerini kurutmak, sulak alan niteliğindeki yaşam alanlarını korumak, bu konuda diğer mahalli idarelerle işbirliği yapmak,
3) Erozyon’la mücadele etmek, doğanın hayvan ve bitki varlığını zenginleştirici faaliyetler yürütmek; orman, koruluk ve fidanlık kurmak, halka ve kamu kuruluşlarına ücretli veya ücretsiz fidan sağlamak; ağaçlandırma çalışmaları yapmak yabani ağaçları aşılayarak yararlı hale getirmek,
4) Nesli tükenmekte olan ve yok olma tehlikesi altında bulanan, yerine özgü bitki ve hayvanların korunması ve çoğaltılması için tedbirler almak, av yasaklarının uygulanmasına yardımcı olmak, ilgili mevzuatta belirtilen esaslara göre gerektiğinde orman bakanlığının izni ile il sınırları içindeki orman vasfında olmayan milli parkların yönetimini üstlenmek,
5) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında yangınla mücadele etmek, gerektiğinde itfaiye teşkilatı kurmak ve bu konuda belediye ve köylerle işbirliği ve yardımlaşmada bulunmak, mahalli mülki amirlerle işbirliği yapmak suretiyle sivil savunma hizmetlerinin yürütülmesine yardımcı olmak.

f) İmar, Bayındırlık ve Köy Hizmetlerine İlişkin Görevleri
1) İmar mevzuatı hükümlerine göre belediye ve mücavir alan sınırları dışında nazım ve tatbikat imar planları yapmak, yaptırmak ve uygulamak,
2) İlgili mevzuat hükümlerine göre köy yerleşim alanları planlarının hazırlanması ve uygulanmasını sağlamak, bu konuda köylere yardımcı olmak,
3) 3194 sayılı İmar Kanununun 27. Maddesi hükmü saklı kalmak üzere, belediye ve mücavir alan sınırları dışında yapımına ve büyük onarımına ruhsat vermek, denetlemek imar mevzuatına ayıkırı ve tehlikeli durumda olan yapıları zararsız hale getirmek veya yıktırmak,
4) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında imarlı arsalar üretmek, toplu konut uygulamaları yapmak, arsa ve konutları ihtiyaç sahiplerine satmak, kiralamak, bu amaçla imar ve inşaat şirketlerine ortak olmak kamulaştırma yapmak, belediyeler, bakanlar ve diğer kamu kurum ve kuruluşları ile işbirliğinde bulunmak ve gerektiğinde onlara ortak projeler gerçekleştirmek ( il özel idareleri bu görevlerini yerine getirirken mevzuatla bu konuda belediyelere tanınmış hak ve yetkilere sahiptir.)
5) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında devlet karayolları ağı dışındaki il yolları ile beldelerin karayolu ağına bağlantı yoları köy yolları, arazi yolları, yayla yolları, orman yolları ve tarihi ve turistik yerlere ulaşım yolları ile bu yollar üzerindeki köprü ve diğer sanat yapılarını yapmak ve binaların bakım ve onarımlarını sağlamak ve bu yollar üzerine trafik işaret ve levhaları koymak,
6) Köylere işbirliği yapmak suretiyle belediye ve mücavir alan sınırları dışındaki yerleşim birimlerine içme ve kullanma suyu temin etmek kanalizasyon yapmak, tesislerin yapım, bakım ve onarımlarını sağlamak,
7) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında iskele, barınak, rıhtım mendirek ve ulaşım kanalları yapmak yaptırmak işletilmesini ve bakımlarını sağlamak, yakın sahiller arasında kayık, feribot vb. taşıtları işlemek ve işlettirmek.
8) İlde afete uğrayanların geçici barındırılmaları ve zorunlu ihtiyaçlarının karşılanması ile ilgili tedbirler almak, bu konuda ilgili bakanlık ve kuruluşlarla işbirliği yapmak,
9) İlgili mevzuat hükümlerine göre il içerindeki köylerin ve diğer yerleşim birimlerinin gerektiğinde toplulaştırılmasını sağlamak,
10) Talep edinmek ve ödeneklere aktarılmak şartıyla genel, katma ve özel bütçeli kuruluşların inşaat ve onarım işlerini yapmak veya yaptırmak,
11) Köylerle ve köylerin üyesi olduğu mahalle idare birlikleri ile işbirliği yaparak köylerin ortak ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik her türlü bina ve tesisi yapmak, yaptırmak,

1.2.2. Belediye Örgütü
Belediye yönetiminin; Belediye meclisi, belediye encümeni ve belediye başkanı olmak üzere 3 organı varıdır. Belediyelerin görevleri arasında; imar, sosyal yardım, su, doğal gaz, ulaşım, sağlık, temizlik, bulaşıcı hastalıklarla mücadele ve kolluk alanlarında yerel nitelikli görevler sayılabilir. Belediyelerin görevleri ; 1580 sayılı Belediyeler kanununda şu belirtilmiştir.
“133 ve izleyen maddelerinde birlik tesisi ve organları, işleyişi ile ilgili
ayrıntılı düzenlemelere yer verilmiştir.
Belediye, köy ve il özel idaresinin birlik kurmaları
Madde 133: Belde ve köyler il özel idareleri kendilerine kanunlarda verilen zorunlu veya isteğe bağlı görevlerin bir veya birkaçının birlikte oluşturma idare ve yerini getirmek için birlik tesisi elde edebilirler.
Birlik Tüzüğünün Kesinleşmesi:
Madde 134: Birlik tesisi için belde, köy özel idare meclislerinin ( belediye meclisi, köy meclisi, genel meclis) oy birliği ile kabul ettikleri birlik esas tüzüğünü valinin ve birliğe dahil olanlar başka vilayetlere mensup iseler iç işleri bakanlığının onayı ile kesinleşir. Birliğe diğer belde ve köylerin ve özel idarelerin iltihakı birlik meclisinin tasvibi, valinin tasdiki ve başka illere mensup iseler iç işleri bakanlığının tasdiki ile olur.
Madde 135: Her birliğin bir esas tüzüğü olacaktır. Tüzük gelecekteki vaatleri kapsar.
1) Birliğin unvanı
2) İdare merkezi
3) Arazi yönünden faaliyet alanının sınırları
4) Devamlı olup olmadığı, geçici ise kaç yıl olduğu
5) Birliğe dahil olan mahalli idarelerin isimleri
6) Birlik üyesi olan mahalli idarelerin hukuk görev ve yetkilerinden hangisi birliğe ve birlik icra heyetine devir ve verildiği
7) Birliğe dahil olan mahalli idarelerin her birinin birlik meclis için oluşturacağı üye sayısı ve bu üye sayısının tespitine esas olan kuralların kaç yılda bir birlik meclisi tarafından inceleneceği
8) Birliğe dahil olan mahalli idarelerin birliğin tesis ve idame masrafına ne oranda ortak olacakları
9) Birliğe dahil olan mahalli idarelerin ve bu mahalli idarelere tabi halkın birlik kurumlarından ne şekilde yararlanacakları
10) Birlik meclisinin yılda kaç defa toplanacağı
11) Birliğin kuruluşuna ve faaliyetine esas olarak diğer şartlar.

Tüzüğün Değiştirilmesi, Birliğin Sona Ermesi
Madde 136: Birlik tüzüğünün değiştirilmesi veya birliğin ilgası 135.Madde hükmüne tabirdir.

Madde 137: Birlik süresinin bitmesi veya birliğin ilgası halinde esas tüzükteki şartlara göre ilgilerinin de birlik hukuk ve gereklilik hisselerinin ayrım ve belirlenmesi, birliğe dahil meclislerin görüşü alındıktan sonra birlik merkezinin tabi olduğu il idare meclisine aittir.
Birlikler, hükmü şahsiyeti haiz kamu kuruluşlarıdır.

Madde 138: Birlikler hükmü şahsiyeti haiz kamu kurumlarıdır. Görevlerini yaptıkları mahalli idarelerin bu görevlerini yerine getirme konusunda sahip oldukları hukuk ve yetkileri vardır.”
İş bu hukuk ve yetkileri kullanma hususunda ilgili mahalli idarelerle ararlarında oluşan anlaşmazlıklar il idare meclisince; birlik çeşitli illere mensup mahalli idarelerden oluşuyorsa Devlet Şurası tarafından incelenir ve çözülür.

1.2.2.1. Hizmetlerin Yönetimine Halk Katılımı
Belediyelerin görevleri arasında da ; imar, sosyal yardım,su, doğal gaz, ulaşım, sağlık, temizlik, gibi yerel nitelikli görevleri vardır.

1.2.2.1.1. Yeşil Çevre
Ancak, çimlerin biçilmesi, yeniden bitkilendirme gibi özel işlemler için özel ihaleler açılmaktadır.
“Yeşil alanlar özel ilgi alanları olmasına karşın bunların kalitesi –örneğin belediye binasını çevreleyen kuşakları ya da “çiçekli köy” yakıştırmaları gibi kentsel kalitenin bir sembolüdür. “12
Özel bir kalıtım mekanizmasının olmaması halinde kent sakinleri görüşlerini:
- Parklar ve Bahçeler Komisyonu,
- Şikayet Prosedürü,
- Belediye hizmetlerinin kamuyla ortak çalışmaları aracılığıyla yansıtabilirler.
Kent sakinleri ağaçlandırma, budama, çiçeklendirme gibi konularda gittikçe daha duyarlı olmaktadırlar. Park ve Bahçeler Müdürlükleri halk günlerinde yaşlı ve gençlere yol gösterici bilgilendirmelerle eğitici bir rol oynarlar. Yasaların yetersizliğinde halkı bu hizmetlere katmak tercih edilmektedir.

1.2.2.1.2. Caddelerin Temizliği
Gerek birçok özel şirketin uzun yıllardır yürüttüğü çöp toplama, gerekse yüksek teknolojili mekan ize işlemleri içeriyor olsun ( örneğin otomatik temizlik aletlerinin kullanımı ); hızla özel şirketlere devredilmektedir.
Burada kent sakinlerinin beklentileri şikayet prosedürü vasıtasıyla iletirler ancak bunların bir kısmı dikkate alınabilir. Temizlik alanı gözle görünür ve çok duyarlı bir konudur; çünkü tüketicinin temizlikle ilgili hassasiyetini ilgilendirir. Katılım genellikle tüketici, yerel yönetim ve işletmeci arasında kurulan üçlü ilişkiye dayanır. Tüketici beklentilerini yerel idareye, yerel idare de işletmeciye aktarır.

1.2.2.1.3 Şebekeler
Daha çok kanalizasyonla ilgili konularda ve bazen de içme suyu temin tesislerinde olmak üzere bu yetkilerin yerleşimlerdeki birimlere (belediye birlikleri ve mahalle veya ilçe ) devredildiği olmaktadır. Ancak içme suyu dağıtımı ( en eski kamu hizmetlerinden biri ) halen yerleşim bazında belediyeler tarafından yapılmaktadır. Bu hizmetin diğer büyük kurumsal özellikleri, devredilen yönetim yetkisinin genişliği ve özel sektörün bu konudaki önemidir.
“Apartmanlarda tüm su tüketim faturası yönetim tarafından ödenir ve tutar tek, tek hanelere genel işletme giderlerinin bir bölümü olarak yansıtılır.”13
Fakat bu hizmetler genel olarak çevresel konulardaki bilincin artması ve geçici su sıkıntıları ile yüzey sularının ve daha ciddisi zaman, zaman yer altı sularının kirliği gibi çok gerçek sorunların ortaya çıkmasıyla yüksek düzeyde tüketici ilgisini çeken bir konu haline gelmektedir.

1) “Halk kendi hizmet alanlarında 6 su kuruluşunun, (nehir yönetimi, akarsu yönetimi ve belli mali işlerden sorumlu olarak ) her birinin yer aldığı bir komisyonda temsil edilir.
2) Şikayet prosedürü, sorunları tanımlayan en geleneksel yöntemdir. Aynı zamanda kullanım şebekelerini düzenleyen ve sorunları saptayan çeşitli otomatik sistemler geliştirildi. Şikayetlerin doğrudan üstesinden gelmekse, aksaklıkları düzenleyici günlük mekanizmalar uygulamak yerine tüketicilerin kendilerinin başlattıkları, tüketiciyi ürünle ilgili olarak bilgilendirme yöntemine dayandırıldı. 14
3) Yeni bilgilenme politikasının amacı örneğin insanları daha az tüketici, daha az israfçı ve ne attıkları konusunda daha dikkatli olmaya teşvik etmek gibi, tüketiciyi hizmetlerin içine daha yakından katmaktır. Bu yaklaşım hala küçük ölçekli bir deneme aşamasındadır. Fakat gittikçe yayılacak gibi görünmektedir. “15

1.2.2.1.4 Ulaşım
Bölgesel halk taşımacılığının işletmesi, çoğu durumlarda kentsel alanlarda yerleşimler arası kentsel ulaşım birimine devredilse de ana sorumlu belediyelerdir.
“Bölgesel ulaşımı diğer hizmetlerden ayıran 3 özelliği vardır.
- En güçlü yerleşimler arası karaktere sahip kentsel hizmet budur.
- İşletmesinin en çok devredilen hizmet türüdür.( başkent dışındaki kentsel güzergahların %85’den fazlası özel şirketlerce işletilmektedir.)
- Yapısal nedenlerden dolayı kayıtların olduğundan kazançtan özel bir ulaşım vergisi ( versement transport ) alamadan ve yerel idare ve devlet sübvansiyonları olmadan işletmek mümkün olmamaktadır.”16
Tüketici doğrudan sağlanan hizmete ödenme yapar ve aksaklıklardan doğrudan haberdar olur ve bir noktaya kadar tüketici hizmetin kalitesini etkiler ( Örneğin ulaşım aracına binerken, inerken veya karşıdan karşıya geçerken ). Tüketici yasal birtakım prosedürlerle uyumlaştırılmış kent planlaması kapsamında – hem fikir oluşturma hem de uygulama yaklaşımlarında ulaşım politikalarının oluşması sürecine katılabilir. Ulaşım planları ; seçilmiş temsilcilerden, merkezi idare temsilcileri ile bireysel ve toplu tüketici birliklerinin temsilcilerinden oluşan komisyonlarca geliştirilir.
Oto parklar, son yıllarda oldukça artmıştır. Hizmeti düzenlemekten belediyelerin tek sorumlu olduğu yol kenarındaki park yerleri ile belediyeler tamamen yetkisinde olmayan ve büyük kentsel hizmet gruplarının dayanışma amacıyla sübvanse ettiği; yol dışındaki park yerlerini birbirinden ayırmak gerekmektedir.
İşletmenin devri bu durumlarda hizmetin pazarlanmasının daha verimli olduğu inancına bağlı olarak gitgide yaygınlaşmaktadır. Park alanlarının yeterliliği genelde önemli politik bir meseledir, kent merkezindeki iş sahiplerinin kent dışındaki hipermarketlerle rekabet edebilmeleri için vazgeçilmez bir gerekliliktir.
Kullanıcı hizmet için ödeme yaptığından, hizmet ticari bir nitelik taşır. Bu hizmetin yönetiminde tüketici katılımı yoktur ancak dolaylı olarak kentsel ulaşım olduğu gibi, genel planlama aşamasında sağlanır.